JCET

Kto z nas, na co dzień zastanawia się, w jaki sposób uprawianie sportu korzystnie wpływa na nasz organizm? Otóż, jednym z fundamentów utrzymania homeostazy układu krążenia jest prawidłowo funkcjonujący śródbłonek naczyniowy a regularny wysiłek poprawia jego funkcje i przez to ma dobroczynne działanie na czynność układu krążenia oraz przeciwdziała rozwojowi wielu chorób.

Kilka lat temu naukowcy z Krakowa utworzyli Team JCET stanowiący grupę ludzi, którzy w szeroko rozumiany sposób starają się dbać o swój śródbłonek. Członkowie teamu na co dzień pracują w laboratoriach Jagiellońskim Centrum Rozwoju Leków (JCET), zajmując się badaniem śródbłonka naczyniowego, pod kątem występowania i diagnozowania chorób cywilizacyjnych. Po godzinach, gdy nie oddają się pracy badawczej, realizują swoją kolejną pasję jaką jest bieganie.

Jako naukowcy mają świadomość korzystnego wpływu uprawiania sportu ma funkcje śródbłonka. Doniesienia z fachowej literatury m.in. świadczą o tym, że regularna aktywność fizyczna:

1. zmniejsza śmiertelność z powodu chorób układu krążenia i rekomenduję się nią w pierwotnej i wtórnej prewencji chorób układu krążenia;
2. zmniejsza również ryzyko zachorowania na choroby układu krążenia oraz wielu innych chorób przewlekłych takich jak cukrzyca typu II, osteoporoza, depresja, nowotwory gruczołu piersiowego i jelita grubego.

Dzieje się tak dlatego, ze ćwiczenia fizyczne powodują zmianę aktywności enzymów odpowiedzialnych za  wytwarzanie wolnych rodników tlenowych, prowadząc do obniżenia ich aktywności w organizmie, a zwiększony stres oksydacyjny jest wyznacznikiem wielu chorób. W trakcie treningu, wraz z upływem czasu dochodzi również do wzmożonej produkcji śródbłonkowego tlenku azotu (NO) ważnego mediatora śródbłonka regulującego przepływ krwi, ciśnienie tętnicze krwi oraz mającego korzystny wpływ na funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego przez wiele innych mechanizmów. Wysiłek fizyczny zwiększa również wytwarzanie prostacykliny (PGI2) ważnego mechanizmu chroniącego ścianę  naczyń krwonośnych przez tworzeniem zakrzepów a działającą przeciwmiażdżycowo.

To tylko kilka przykładów mechanizmów uruchamianych przez regularną aktywność fizyczną w śródbłonku naczyniowym, jest ich o wiele więcej. Przypuszcza się, ze mechanizmy naczynioochronne śródbłonka są stymulowany w czasie wysiłku fizycznego przez siły ścinające przepływającej krwi. Przyśpieszona akcja serca i szybciej przepływająca krew w trakcie wysiłku fizycznego zapewnia więc skuteczny „masaż” śródbłonka,  który ma wiele dobroczynnych skutków dla zdrowia w tym działa przeciwzapalnie, przeciwcukrzycowo i przeciwmiażdżycowo.

Już 6 września 2015 Team JCET, po raz trzeci z rzędu, weźmie udział w charytatywnym biegu Kraków Business Run, promując hasło: „Dbamy o śródbłonek”. Z roku na rok Team JCET podwaja swoje szeregi. W 2013 roku w biegu wziął udział jeden pięcioosobowy zespół. W 2014 wystawiono 2 drużyny, a w tym roku w barwach JCET pobiegną, aż 4 drużyny. Pamiętajmy, że dzięki inicjatywie Fundacji Poza Horyzonty, biegając możemy pomóc innym, jednocześnie dbając o swoje zdrowie.

Do zobaczenia na starcie!
Team JCET

Z przyjemnością informujemy, że projekt pt: Mechanizmy farmakoterapeutyczne, markery spektroskopowe, i nanomechanika dysfunkcyjnego śródbłonka w stłuszczeniu wątroby i w niewydolności serca; w poszukiwaniu narządowej specyficzności,złożony w Narodowym Centrum Nauki (NCN) w ramach konkursuSYMFONIA 3 został zaakceptowany. Projekt międzydziedzinow, opiewający na kwotę dofinansowania 6 450 560 PLN, będzie realizowany pod kierownictwem Prof. Stefana Chłopickiego(dyrektor Jagiellońskiego Centrum Rozwoju Leków-JCET, profesor Wydziału Lekarskiego UJ CM) przy współpracy z zespołami kierowanymi przez Prof. Małgorzatę Barańską (JCET, Wydział Chemii UJ) oraz Prof. Marka Szymońskiego (Wydział Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej UJ), przez okres 5-ciu lat.

Zaburzenia czynności śródbłonka są pierwotną przyczyną lub skutkiem wielu chorób człowieka. O ile coraz lepiej znane są mechanizmy pierwotnej dysfunkcji śródbłonka, np. prowadzące do rozwoju i progresji blaszki miażdżycowej, jest wiele chorób, w których rozwija się wtórna dysfunkcja śródbłonka, a ich mechanizmy są słabiej poznane. Celem projektu jest poszukiwanie mechanizmów komunikacji międzykomórkowej pomiędzy komórkami wątroby a komórkami śródbłonka naczyniowego w wątrobie oraz komórkami serca i komórkami śródbłonka w mięśniu sercowym, które to mechanizmy determinują prawidłowy fenotyp śródbłonka a ich zaburzenie ma udział w rozwoju stłuszczenia wątroby i niewydolności serca. Poznanie mechanizmów wtórnej dysfunkcji sródblonka w tych chorobach może stać się podstawą do poszukiwania hepato- i kardioselektywnej terapii dysfunkcji śródbłonka.

Projekt obejmuje badania śródbłonka w zakresie:

• farmakologii,
• spektroskopii,
• nanomechaniki,
• obrazowania z wykorzystaniem MRI in vivo.

W konkursie SYMFONIA 3 konkurencja była duża. Do NCN wpłynęły 62 wnioski.  Do drugiego etapu zakwalifikowano zaledwie 11 projektów badań, z których eksperci wybrali 6 najlepszych. Wyniki konkursu dostępne na stronie Narodowego Centrum Nauki w Krakowie.

Więcej informacji o projektach, które otrzymaly „zielone światło” na ich realizację badań przez przcowników Uniwersytetu Jgiellońskiego, dostępne na stronie UJ.